Położna Doradca Laktacyjny Tel. 502 655 442

Rozwój dziecka w pierwszym roku życia

pudloPierwszy rok życia jest dla rozwoju dziecka okresem newralgicznym, organizm noworodka w tym czasie dopiero przystosowuje się i dojrzewa , a poszczególne narządy „ćwiczą” swoje działanie.

Oto w ciągu zaledwie kilku miesięcy z zapłodnionego jaja powstają miliardy komórek , które w milionach kombinacji tworzą narządy wewnętrzne małego człowieka – istoty , która czuje i myśli. Proces ten jest bardzo dynamiczny ale niestety tak szybki rozwój powoduje że na świat przychodzi bezbronny osesek , wymagający troski i opieki.

Rodzic aby sprostać wymogą prawidłowego rozwoju potomstwa musi posiadać wiedzę o jego funkcjonowaniu i stanie zdrowia .

◾przebieg ciąży i porodu rzutuje na stan zdrowia i rozwój dziecka – jeżeli ciąża była wysokiego ryzyka, malec ma niską masą urodzeniową lub urodził się przedwcześnie – wymaga szczególnej opieki i troski

◾noworodek potrafi oddychać tylko nosem , więc każda, nawet niewielka ilość wydzieliny w przewodach nosowych, powoduje u niego duszność i dyskomfort;

◾niedojrzałość układu oddechowych sprzyja reakcjom obrzękowym, wskutek czego każda infekcja może wywołać ciężką duszność

◾przewód pokarmowy jest niedojrzały, więc trawienie i przyswajanie pokarmu innego niż mleko matki może być dla niemowlęcia problemem, a w efekcie może sprzyjać alergii pokarmowej;

◾układ odpornościowy jest mało efektywny szczególnie w pierwszych miesiącach życia, dlatego istotne jest karmienie piersią jako źródło przeciwciał i leukocytów oraz ochrona przed infekcjami – należy maksymalnie ograniczyć ilość odwiedzających

◾skóra jest niedojrzała, z łatwością przenika przez nią wiele substancji (np. hormony sterydowe z maści), ma tendencję do wysuszania się, więc należy ją starannie pielęgnować;

Dziecko w 1 miesiącu życia:
· przyjmuje ułożenie płodowe ze zgiętymi kończynami, energicznie zgina je i prostuje, skręca głowę na boki, w pozycji na brzuszku chwilami chwiejnie unosi głowę
· zwraca oczy i głowę w kierunku światła, udaje się mu skupiać wzrok na twarzy osoby badającej lub pielęgnującej
· wydaje krótkie dźwięki gardłowe, reaguje na dźwięki
· przytulony uspakaja się, reaguje na emocje otoczenia, uspakaja się przy dotyku, głaskaniu, spokojnym głosie

Dziecko w 2 miesiącu życia:
· leżąc na brzuszku przez chwilę dobrze utrzymuje główkę
· wodzi wzrokiem za kolorową zabawką
· uśmiecha się, reaguje mimiką na kontakt z osobą pielęgnującą
· w 2 i 3 miesiącu występuje zjawisko „wsłuchiwania się we własne ciało” , dziecko odczuwając głód czy niestrawność reaguje głośnym , często rozpaczliwym płaczem

Dziecko w 3 miesiącu życia:

· leżąc na brzuchu pewnie unosi głowę przez 1 minutę
· pociągane do pozycji siedzącej kontroluje i utrzymuje głowę
· zgina nogi , mocno kopie
· koordynuje wzrok ze słuchem, potrafi dłużej skupiać wzrok zarówno na osobach jak i przedmiotach
· odpowiada uśmiechem i głosem na twarz mamy, taty
· potrafi całe dnie zajmować się własnymi rączkami, podnosząc je do góry i często uderzając się w nosek

Dziecko w 4 miesiącu życia:

· położony na brzuchu podpiera się na przedramionach i na długo unosi głowę
· bawi się rączkami
· próbuje chwytać klocek
· wymawia głoski podobne do „ww”, „ff”, „ss” itp
· głośno śmieje się i reaguje na „ zaczepki” słowne

Dziecko w 5 miesiącu życia:

· w pozycji na brzuszku opiera się na dłoniach, w każdej pozycji bardzo sztywno trzyma głowę, próbuje obrotów na boki
· odwraca się za źródłem dźwięków, wydaje okrzyki radości
· sięga obydwoma rączkami po zabawkę
· reaguje na dźwięki, odróżniając surowy ton od radosnego
· wymawia sylaby „ghee”, „ra”, „de”

Dziecko w 6 miesiącu życia:

· potrafi obracać się wokół osi ciała, zaczyna odwracać się z pleców na brzuszek i na odwrót
· próbuje samodzielnie siedzieć
· chwyta małe przedmioty całą powierzchnią dłoni i przekłada z ręki do ręki
( Małe dzieci oburęczne do około roku życia , potem przechodzą na prawo lub leworęczność )
· odróżnia osoby znajome od obcych

Dziecko w 7 miesiącu życia:

· siedzi przez chwilę bez podtrzymywania
· bawi się nóżkami
· trzymany pod paszkami podskakuje z radością („sprężynuje”)
· trzyma dwa przedmioty w dwóch rączkach,
· precyzyjnie obraca zabawkę w ręce, szuka jej wzrokiem, gdy mu upadnie
· zaczyna gaworzyć wymawiając sylaby, wydaje kilka (3-4) różnych dźwięków

Dziecko w 8 miesiącu życia:

· udaje się mu siadać samodzielnie, (siedzi ze zgiętymi plecami, tzw. siad scyzorykowy)
· sprawnie obraca i manipuluje zabawką trzymaną w rękach
· obserwuje bacznie otoczenie
· używa gestów mających stałe znaczenie np. wyciąga rączki, gdy chce, by wziąć go na ręce
· dla zwrócenia uwagi zaczyna krzyczeć

Dziecko w 9 miesiącu życia:

· próbuje pełzać lub raczkować
· próbuje samodzielnie siadać z leżenia na boku,
· stoi trzymane za rączki
· celowo upuszcza przedmiot
· udaje się mu wymawiać pierwsze słowa dwusylabowe np. „pa, pa”
· jest zainteresowane otoczeniem, reaguje lękiem na osoby obce

Dziecko w 10 miesiącu życia:

· samo siada z wyprostowanymi nogami i plecami
· próbuje wstawać przy meblach, stoi
· naśladuje zabawy i czynności typu „kosi-kosi” czy „pa-pa”
· uśmiecha się do lustra

Dziecko w 11 miesiącu życia:

· potrafi siedzieć dobrze, utrzymując równowagę (tzw. siad prosty)
· zaczyna sprawnie raczkować
· chodzi bokiem trzymając się mebli
· chwyta precyzyjnie drobny przedmiot kciukiem i palcem wskazującym (tzw. chwyt pensetowy)
· samodzielnie je ciasteczka i pije z kubeczka
· rozumie zakazy

Dziecko w 12 miesiącu życia:

· przyjmuje pozycję pionową, próbuje samodzielnie stać
· sprawnie chodzi trzymane za dwie ręce
· stawia pierwsze samodzielne niepewne kroki
· na prośbę (czasem musi być poparta gestem) dość sprawnie podaje przedmiot, je palcami
· wypowiada pierwsze słowa ze zrozumieniem np. mama, dada
wypowiada pierwsze słowa ze zrozumieniem np. mama, dada

Każde dziecko rozwija się według innego indywidualnego modelu i odstępstwa do w/w „kalendarza” nie świadczą o nieprawidłowym rozwoju .

Opracowała na podstawie literatury fachowej i własnych doświadczeń
mgr Sylwia Bieńkowska
źródła :
„Dziecko PIELĘGNOWANIE I WYCHOWANIE ” B.Spock , M.B. Rothberg
Warszawa 1997

„Rozwój niemowlęcia w pierwszym roku życia” Dr n. med. Bogumiła Stoińska Klinika Neonatologii Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu
www.wczesniaki.org

 

Zabawka dla dzieci

Baner
Baner
Baner